اصلاح قیمت بنزین و نگرانی از جهش قیمت کالاهای اساسی

در آستانه اجرای مصوبه جدید اصلاح نرخ بنزین نگرانی درباره تأثیر آن بر قیمت کالاهای ضروری شدت گرفته، اما در این راستا دولت وعده کنترل بازار را داده و معتقد است که به ازای هر ۱۰ درصد افزایش در قیمت بنزین، تورم حدودا ۲ درصد افزایش می‌یابد، اما باید دید که تشدید نظارت‌ها و برخوردهای قانونی برای عدم افزایش‌ها قیمت‌ کالاها چگونه خواهد بود؟ در سال‌های اخیر و تا قبل از اقدام تازه دولت، قیمت بنزین در ایران برای مدتی قابل توجه ثابت بود. بر پایه داده‌های آماری، از نیمه اول ۱۴۰۰ تا حدود خردادماه ۱۴۰۳، قیمت هر لیتر بنزین معادل ۱۵۰۰ تومان باقی ماند.  این ثبات در نرخ سوخت همواره مورد بحث کارشناسان بود؛ چرا که با ادامه یارانه سنگین و مصرف بالای سوخت، نظام یارانه‌ای تحت فشار مالی قرار داشت.   در پاییز ۱۴۰۴، هیأت وزیران پس از بررسی «ناترازی سوخت در کشور» - یعنی اختلاف میان تولید سوخت، مصرف داخل و نیاز کشور - تصمیم به اصلاح قیمت بنزین گرفت.  بر این اساس، قیمت بنزین با کارت جایگاه (برای بنزین آزاد/مازاد بر سهمیه) به  ۵۰۰۰ تومان در لیتر تعیین شد.  این ساختار، بر مبنای «سهمیه + نرخ دوم + نرخ آزاد (یا مازاد)» طراحی شده است. هم‌زمان، دولت تأکید کرده است که این افزایش به صورت «تدریجی و کنترل‌شده» انجام می‌شود تا «فشار بر زندگی مردم» به حداقل برسد.